Vandaag viert Bob Dylan zijn 74ste verjaardag. De grootmeester van de popmuziek denkt nog lang niet na over een welverdiend pensioen. Sterker nog, de bard is ‘still alive and kicking’: komende november staat Dylan viermaal in Nederland (2 november in Muziekgebouw Eindhoven, 5, 6 en 7 november in Carré, Amsterdam). Toch leek het er halverwege de jaren negentig op dat Dylan Elvis zou ontmoeten. Vanwege zijn verjaardag vandaag, een lijstje met zijn beste nummers uit de jaren ’90 en ’00.

10. Cat’s In The Well (van Under The Red Sky)

De jaren ’90 van de vorige eeuw begonnen op persoonlijk vlak vrij zwak voor Bob Dylan. Hoe zou hij zijn ijzersterke Oh Mercy-album kunnen overtreffen? De zanger probeerde het met Under The Red Sky, geproduceerd door de ‘broers Was’. Dit album kon niet in de schaduw van zijn voorganger staan – ondanks een enkel pareltje, zoals Cat’s In The Well. Under The Red Sky was opgedragen aan ‘Gaby Goo Goo’; dat dit Dylan’s dochter uit een geheim huwelijk was, lazen we pas een decennium later in een puike biografie.

9. 7 Deadly Sins (van The Traveling Wilburys, Vol. 3)

Hoewel het met zijn eigen carrière niet ging zoals in vroegere dagen en zijn tweede huwelijk haar herfst beleefde, maakte Dylan met zijn ‘halfbroers-Wilbury’ twee super-albums. De teksten waren het gevolg van een gezamenlijk proces, hoewel de bard hierin een belangrijk aandeel had. Voor het nummer 7 Deadly Sins neemt “Boo Wilbury” de leadzang voor zijn rekening.

8. Blood In My Eyes (van World Gone Wrong)

Met het akoestische folkalbum World Gone Wrong leek het erop dat Dylan’s carrière als een cirkel rond was. Dit album, het enige dat geproduceerd is door Bob Dylan (en niet onder zijn pseudoniem Jack Frost), telt enkel covers uit de folktraditie waar Dylan begin jaren 60 zijn muzikale loopbaan begon. Een uitstekend album, overigens, met een minstens net zo’n uitstekende clip bij Blood In My Eyes: geheel in stijl als een man van stand.

7. Love Sick (van Time Out Of Mind)

Toen Bob Dylan op zijn ‘oudejaarsavond’ voorafgaand aan zijn 57ste verjaardag onwel werd, bleek hij een hartklepinfectie te hebben. Rond deze periode werd Time Oud Of Mind opgenomen, met het mooie liefdesliedje Love Sick. Bij de uitvoering tijdens de uitreiking van de Grammy Awards van een jaar later, werd het optreden vakkundig verstoord door iemand die zich belangrijker vond dan de grootmeester zelf.

6. Highlands (van Time Out Of Mind)

Alle albums van Dylan zijn ook op lp uitgebracht. Bij de lp-uitgave van Time Out Of Mind beslaat het afsluitende nummer Highlands een gehele plaatkant. Het nummer speelt zich af in de Schotse Hooglanden. Of zingt Dylan over het Groningse land? Wie rond The 30th Anniversary Concert Celebration beweerde dat Dylan op zijn retour was, werd met onder meer Highlands op zijn nummer gezet. Dylan was terug, en bewees opnieuw zijn ongekende creativiteit in 1997.

5. Forgetful Heart (van Together Through Life)

In 2008 werd Bob Dylan door regisseur Oliver Dahan gepolst om de soundtrack te schrijven voor Dahans film My Own Love Song. Als gevolg van dit verzoek schreef Dylan het materiaal dat zou resulteren in Together Through Life. De laatste jaren staat dit nummer op de speellijst voor Dylans concerten, en in wat voor een versie! Met een uitstekende rol voor bassist Tony Garnier, die zijn stand up-bass omtovert tot een cello.

4. Sugar Baby (van “Love And Theft”)

‘Some of these bootleggers / they make pretty good stuff’. Het is één van de zinnen uit het Spreuken-achtige Sugar Baby, de afsluiter van “Love And Theft”. Natuurlijk is Dylan op de hoogte dat van elk concert van hem een opname wordt gemaakt: voor de rekkelijken een opname die op internet circuleert, voor de preciezen wordt er een cd van geperst, geheel voorzien van een boekje. En blijkbaar is de bard over de kwaliteit van de bootlegs te spreken. Hoewel? Dylan zou Dylan niet zijn als hij dit lied afsluit met een waarschuwing, een oproep tot bekering: ‘Look up, look up, seek your Maker / ‘fore Gabriel blows his horn’.

3. Ain’t Talkin’ (van Modern Times)

Het ijzersterke Modern Times kent als afsluiter een bijzondere song: Ain’t Talkin’. In acht minuten tijd bespreekt Dylan het Paasverhaal in de meest brede zin van het woord (zowel in oudtestamentische als nieuwtestamentische zin). Een nummer in mineur, bij Dylan is weinig troost te vinden. Maar wie de moeite neemt om het hele nummer uit te luisteren, hoort in de laatste maat de hoop in majeur doorklinken. Kijk, dat is Dylan op zijn smalst.

2. Red River Shore (outtake Time Out Of Mind)

Dat Dylan een slechte eindredacteur is voor zijn eigen albums, was al duidelijk bij het verschijnen van The Bootleg Series, vol. 1-3. Dit beeld van een slechte eindredacteur werd bevestigd bij Tell Tale Signs, aflevering 8 uit de Bootleg Series. Neem bijvoorbeeld Red River Shore, een nummer dat net als Blind Willie McTell uit 1983 tot de buitencategorie behoort in Dylans immense oeuvre. Zowel qua tekst als met muziek bouwt Dylan de spanning op in dit lied. Afgekeurd voor Time Out Of Mind omdat het niet paste in de sfeer van het album. Gelukkig maar dat de kluizen van Columbia zo nu en dan worden geopend voor ons, gewone stervelingen. Hieronder een officieuze vertaling van het nummer door Ernst Jansz (het origineel staat niet op YouTube):

1. Things Have Changed (single, soundtrack Wonder Boys)

In 2001 verscheen Things Have Changed, geschreven voor de film Wonder Boys. Het is niet de eerste keer dat Dylan een nummer schreef voor een film, maar voor deze gelegenheid heeft de grootmeester ook een boodschap voor zijn fans die hem al veertig jaar volgen: ‘I used to care, but things have changed’, verwijzend naar de legendarische protestsong. Dylan ontving er een Oscar voor; de oplettende concertbezoekers bij Dylan zien dit beeldje staan op de buizenversterker. Blijkbaar een grotere eer voor hem dan bijvoorbeeld een eredoctoraat. Dat Dylan zijn ontvangen Oscar van optreden naar optreden meeneemt, geeft aan hoe goed Things Have Changed is.